Maandelijks archief: november 2014

7 december 2014: Canon van Lammers

De Canon van Lammers - logo

Op zondagavond zendt Omroep Brabant de serie De Canon van Lammers uit.
Frank Lammers gaat op zoek naar ‘het verhaal van Brabant’.

In de 10e en laatste aflevering van deze serie, die op zondagavond 7 december a.s. uitgezonden wordt, brengt hij o.m. een bezoek aan de Zweedse watersnoodwoning in Heijningen. Daar wordt hij te woord gestaan door de heren Willem Ardon en Dankert Maris, die allebei de stormramp van 1953 van nabij hebben meegemaakt.
Dat Heijningen het zwaarst getroffen dorp van West-Brabant was, is maar bij weinigen bekend!

De Canon van Lammers, still uit afl. 10 - Frank in Heijningen (1)

Zondagavond 7 december: kijken dus!

Onthulling eerste herdenkingspaneel

Op maandag 3 november 2014 is een herdenkingspaneel onthuld voor een neergekomen Belgische Spitfirepiloot, Flight Sergeant Paul Decroix. Het paneel staat aan de Oostdijk, tussen Willemstad en Bovensluis.

PO-3

De handeling is uitgevoerd door de burgemeester van de gemeente Moerdijk, de heer Jac. Klijs, en de kleinzoon van de piloot, de heer Matthew Skinner. De laatste was speciaal uit Engeland gekomen, met zijn vrouw en drie kinderen, om de onthulling mee te maken.  Verder lezen

Vriend & Vijand

Lezingen in 2014 Mastboom-Brosenscyclus

Maandag 24 november 2014:

Eten en Drinken tijdens de Eerste Wereldoorlog

Spreker: mw. Diane De Keyzer
Locatie: Klooster Mariadal, Vincentiusstraat 3-7 in Roosendaal
Aanvang: 20.00 uur (zaal open: 19.30 uur)
Entree gratis

 

Dinsdag 9 december 2014:

Wederopbouwboerderijen

Spreker: dr. Sophie Elpers
Locatie: Dorphuis Nisipa, Bergsebaan 8 in Nispen
Aanvang: 20.00 uur (zaal open: 19.30 uur)
Entree gratis

Veel belangstelling voor expositie

De tentoonstelling over de bezetting en de bevrijding van Fijnaart en Heijningen, die afgelopen weekend gehouden werd in ‘t Trefpunt in de Wilhelminastraat, trok veel publiek.

Op de informatieborden troffen de bezoekers ook veel nieuwe feiten aan over o.m. het joods echtpaar Jules en Flora Frank die via Vught en Westerbork in Sobibor om het leven gebracht werden. Onderweg bij Zwolle hebben ze een kaartje uit de trein gegooid, dat gelukkig gevonden werd en bij hun familie terecht gekomen is.

Een ander bord gaf alle informatie over het Engels zweeftoestel  Verder lezen

Wij zijn altijd op zoek

Wij zijn altijd op zoek naar
gedachtenisprentjes
van alle personen,  al dan niet uit Fijnaart.

Ook bewaren wij  ander familiedrukwerk
zoals rouwbrieven en trouwkaarten
en natuurlijk ook
familiefoto’s en trouwfoto’s.

Aarden, Kees Oomen en Marie

Grote opruiming in huis?
Nooit familiedrukwerk weggooien!
Het is van grote waarde
voor de Heemkundige Kring.

U kunt het ons komen brengen, maar we
willen het ook wel komen halen.

Nieuwsbrief 60

Van de voorzitter

U hebt nu de 60e nieuwsbrief van uw Heemkundige Kring in handen. Ieder jaar ontvangt u als lid 3 nieuwsbrieven in deze uitvoering. Met enig rekenen stel ik vast dat de eerste nieuwsbrief in maart 1995 aan de leden verzonden is. De nieuwsbrief is als communicatiemiddel tussen het bestuur en haar leden een belangrijke schakel, ondanks het voortschrijdend gebruik van de elektronische snelweg. Een iPad is bij veel ouderen al ingeburgerd.  De Heemkundige Kring gaat met de tijd mee en geeft haar leden, die graag de nieuwsbrief per e-mail wensen te ontvangen, hiervoor de mogelijkheid. Stuur ons een e-mail met dat verzoek en u ontvangt dan geen papieren versie meer.

Met 50 leden hebben we de jaarreis gemaakt. Foto’s hiervan zijn te zien op onze website. Wenst u een foto te ontvangen? Laat het ons weten! Ook in november organiseren we weer een uitje voor onze leden. U leest hierover meer in deze nieuwsbrief. Ook de datum voor het jaarlijks winterbuffet is al bekend. Onze vrijwilligers zijn druk bezig om een interessante bevrijdingstentoonstelling te maken.

Mocht u nog niet het 2e boek Fendertse Negotie gekocht hebben, wacht dan niet te lang. De verwachting is dat er midden december geen boeken meer beschikbaar zijn. Binnenkort kunt u ook het boek: ‘Fijnaart en Heijningen in de greep van de bevrijding’ kopen, waarin twee originele dagboeken zijn opgenomen, met een uitvoerige beschrijving van de ondergrondse in Fijnaart en omgeving tijdens de laatste maanden voor de bevrijding. Een uniek boek dat door onze vrijwilliger Sjaan Kannekens is geschreven. Kortom: u kunt vaststellen dat uw Heemkundige Kring actief is. Het is binnenkort weer
St. Nicolaasfeest. Mag ik u vragen het bestuur te verrassen met de aanmelding van een nieuw lid? Alvast bedankt!
Mede namens alle vrijwilligers wens ik u reeds nu alle goeds in 2015.

Jan Dierks Verder lezen

Presentatie boek over bevrijding

Dinsdagavond 4 november herdacht Fijnaart dat 70 jaar geleden de Duitsers verdreven werden uit het dorp. In de Dorpskerk werd om 19.30 uur een oecumenische herdenkingsdienst gehouden.

Vooraf werden originele filmbeelden vertoond. Tijdens de toespraak van dhr. Dierks, voorzitter van de Heemkundige Kring, werden foto’s gepresenteerd.
De eerste twee exemplaren van het boek ‘Fijnaart en Heijningen in de greep van de bevrijding’ werden uitgereikt aan de heren P. Bal en drs. W.C. van Dis door de samensteller C.B. Kannekens.

presentatie boek

De heer Kees Bal, de vader van Piet Bal, is de schrijver van het dagboek dat als eerste hoofdstuk in het boek opgenomen is. De vader van drs. W.C. van Dis, de heer Huibert van Dis, leidde mede het verzet en heeft ook een dagboek bijgehouden. Ook dit is een hoofdstuk in het boek. De overige hoofdstukken zijn overigens net zo bijzonder. Hoe verging het schipper Piet de Koster die suiker vervoerde naar Rotterdam?

Na afloop van de dienst werden koffie en thee geschonken in de Vijverhof en daar werden aanwezigen in de gelegenheid gesteld een exemplaar te kopen.
Vanaf maandag 10 november is het boek verkrijgbaar in de Fijnaartse boekwinkel en ook in het documentatiecentrum van de H.K. Veluwestraat 2 in Heijningen.

Adrianus Cornelissen van der Horst

De wortels van de stamboom
De naam van Adrianus wordt genoemd in 1648. In dat jaar op 9 maart raakte hij namelijk zijn paard kwijt. Dat kwam omdat hij  samen met een zekere Bacx borg stond voor Cornelissen Matthijssen Rouw.

Laatstgenoemde kon zijn schulden niet betalen en om die reden werd Adrianus van der Horst aangeslagen en werd zijn paard verkocht. Gelukkig kreeg hij wel enig uitstel ‘uit mededoogenheid ende vrientschap’.

Van Adrianus is bekend dat hij geboren werd omstreeks 1600 in de buurtschap De Noort onder Terheijden. Nu weet u ook meteen waar de familienaam Van den Noort vandaan komt.

Omslag boek Van der Horst

Adrianus is getrouwd op 4 mei 1630 in Terheijden met Maria Mertens Pieren, die eveneens rond 1600 geboren is. Er worden 7 kinderen geboren, van wie 3 zonen de volwassenheid bereiken, trouwen en voor nageslacht zorgen. Dat zijn Cornelis (genoemd naar grootvader Van der Horst), Martinus (genoemd naar grootvader Pieren) en Henricus. Sindsdien zijn er nog 10 jongens geboren die de naam Martinus van der Horst dragen, van wie de 103-jarige Martinus Gerardus wel de bekendste is. Op zijn 100e verjaardag werd hij gefotografeerd in zijn Jaguar! Er zijn tot nu toe nog 29 kinderen geboren die Cornelis of Cornelius genoemd werden.

Armenzorg
In 1644 wordt de naam van Adrianus Cornelissen van der Horst ook al genoemd. Op 24 mei van dat jaar wordt hij in Terheijden benoemd tot Heilige-Geestmeester. Deze functie hield o.m. in het beheren van de kas en voorraden van de Tafel van de Heilige Geest, het armbestuur in die dagen. Deze instantie heeft bestaan van ca 1580 tot 1800 en was een instelling voor gemeentelijke armenzorg. De Heilige-Geestmeesters waren lid van het dorpsbestuur en betrokken bij alle besluiten. Na de Reformatie is die term in Brabant nog lang gebleven. In veel plaatsen waren geen of weinig gereformeerden voor dergelijke functies, zodat daar ook katholieken voor in aanmerking kwamen.

Het onderzoek
U vraagt zich wellicht af hoe we dit allemaal weten. Nee, dat staat niet allemaal op het internet, wel voor een deel, maar de oudere bronnen zijn niet gedigitaliseerd. Het was Michel van der Horst uit Hoeilaart die zich de afgelopen jaren intensief beziggehouden heeft met het onderzoek naar zijn voorouders. Uiteindelijk vond hij zijn wortels in een buurtschap genaamd De Horst in de Emiliapolder, iets ten noordoosten van Wagenberg. Zijn voorouders die daar voor 1600 woonden, droegen, zoals destijds de gewoonte was, de naam van hun vader als tweede naam, bv. Jenneke Cornelissen. Omdat ze op ‘den Horst ‘ woonden, is dat aan hun naam toegevoegd en dat werd uiteindelijk de familienaam. Hier kan met zekerheid vastgesteld worden dat ze werkelijk van Den Horst komen, al is het al gauw Van der Horst geworden.

Michel is een zoon van Stephanus Th. van der Horst (* 2-1-1914 Fijnaart). Hij was de jongste zoon van Machiel van der Horst en Maria van Breugel. Zijn vader overleed toen hij 11 jaar was en daarmee kwam het huishouden in armoedige omstandigheden. Toen hij bijna 16 was vertrok Stephanus naar Werchter in Vlaams-Brabant. In 1942 trouwde hij in Haacht met Maria Octavia Vanbael. Behalve een zoon kregen ze ook een dochter, die Jacqueline heet.

Al heel lang was Michel benieuwd naar zijn Nederlandse familie en voorouders. Zijn directe familie hier kende hij natuurlijk wel, maar er moesten nog veel meer onbekende familieleden zijn. Twaalf jaar geleden begon hij zijn zoektocht. Eerst is hij in rechte lijn zijn voorvaderen nagegaan en heeft daarna de vele takken en zijtakken uitgezocht. Je hebt altijd hoop nog één vroegere voorvader te vinden en als je gekomen bent tot ongeveer 1570, dan mag je wel aannemen dat je alles hebt wat er te vinden valt. Dat hangt wel af van de plaats waar die voorouder woonde. Er zijn plaatsen waar al eerder dopen, huwelijken en begravingen (zo heette dat destijds) vastgelegd werden.

Pastoors kregen in 1563 na het Concilie van Trente de verplichting om dopen en huwelijken te registreren. Bij kerkbranden zijn echter verschillende archieven verloren gegaan.

Wat is er nog meer?
Behalve de gebruikelijke feiten van geboorte, doop, huwelijk en overlijden is er nog veel meer op te sporen. In het notarieel archief kun je verkoopaktes tegenkomen, maar ook teksten waarin financiële of juridische problemen beschreven werden. U ziet: die zijn van alle tijden.

Haal deze kennis in huis
Heet u Van der Horst of droeg een van uw (voor)ouders deze naam, dan is de kans heel groot dat u, hij of zij in dit boek voorkomt. Verder staat er een schat aan aanvullende informatie in, met fragmenten uit notariële aktes, vermelding van beroepen en foto’s. Het formaat van het boek is A4 en het telt 237 pagina’s.

Michel van der Horst biedt dit waardevol boek, uitgevoerd met een buigzame glanzende omslag te koop aan. Voor een exemplaar met een degelijke harde kaft betaalt u iets meer. Het secretariaat van de Heemkundige Kring ‘Fijnaart en Heijningen’ geeft uw bestelling door aan de uitgever. Natuurlijk kunt u het boek eerst komen bekijken in ons documentatiecentrum. Wie zich rechtstreeks met Michel van der Horst in verbinding wil stellen, kan de contactgegevens opvragen bij de heemkundige kring.